Drie nieuwe datasets beschikbaar in het VBP

28 mei 2026

Het Vlaams Biodiversiteitsportaal is opnieuw drie waardevolle open datasets rijker. Dankzij de inspanningen van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) en de Provincie West-Vlaanderen zijn er meer dan 42.000 nieuwe records beschikbaar gesteld voor onderzoek, beleid en natuurliefhebbers. De data variëren van gedetailleerde vegetatiemonitoring tot de inzet van vrijwilligers in de Zeeschelde.

Met deze publicaties wordt de openbare kennis over de Vlaamse biodiversiteit en het natuurbeheer verder versterkt. Alle gegevens zijn gedeeld onder een Creative Commons Zero (CC0) licentie en zijn dus vrij toegankelijk voor het publiek.

Overzicht van de nieuwe datasets

1. INBOVeg – Vegetatiewaarnemingen voor Habistat-surveys Deze dataset van het INBO omvat 11.267 records afkomstig uit INBOVEG, de centrale databank voor vegetatieopnames in Vlaanderen.

Inhoud: De data zijn verzameld in het kader van het HABISTAT-project, dat een classificatiekader ontwikkelde om de habitatstatus te rapporteren met behulp van remote sensing (teledetectie). In 2011 werden in Vlaanderen voor het eerst de Natura 2000-habitats in de Kalmthoutse Heide, het Klein Schietveld en de Dijlevallei met succes in kaart gebracht, en werd hun staat van instandhouding bepaald met behulp van teledetectie binnen het HABISTAT-project. Dit werd mogelijk gemaakt door een sterke wisselwerking tussen teledetectie en ecologische expertise, waaronder gedetailleerd vegetatie- en habitatonderzoek door experten.

Bijzonderheid: In de opnames (onder 'Occurrence remarks') zijn specifieke codes voor vegetatielagen opgenomen volgens de internationale BioHab-methodologie. De data zijn tevens gekoppeld aan de European Vegetation Archive.

Vegetatie onderzoek in het veld
Detail van vegetatiemonitoring in het veld.

2. VIS – Vrijwilligers monitoren vis in het Zeeschelde-estuarium Een indrukwekkend voorbeeld van burgerwetenschap (citizen science). Deze dataset bevat 25.262 records die sinds 2005 zijn verzameld door enthousiaste vrijwilligers.

Locaties: Meer dan 10 verschillende locaties in de Zeeschelde en haar getijdengevoelige zijrivieren (de Rupel en de Grote Nete).

Inhoud: Meer dan 65 vissoorten en diverse schaaldieren, gevangen met behulp van dubbele fuiken. De data ondersteunen onder andere de Kaderrichtlijn Water en onderzoek naar Rode Lijsten.

Opmerking: Aanvullende individuele metingen (lengte/gewicht) en abiotische data (zoals pH en temperatuur) zijn op aanvraag beschikbaar via het INBO.

Vissen in de Schelde
Vissen in de Schelde. © Agentschap voor Natuur en Bos

3. Beheersacties tegen invasieve uitheemse soorten in West-Vlaanderen Gepubliceerd door de Provincie West-Vlaanderen, met technische ondersteuning van het INBO, bevat deze dataset 5,743 records met concrete beheermaatregelen.

Inhoud: Registraties van beheersacties gericht op invasieve exoten en plaagsoorten, met een primaire focus op de muskusrat. De gegevens werden op het terrein verzameld via de Ecosystem2-app.

Context: Deze publicatie kadert binnen het Europese LIFE RIPARIAS-project, dat zich richt op een snelle en geïntegreerde aanpak van invasieve uitheemse soorten in water- en oeverecosystemen.

Muskusrat (Ondatra zibethicus)
De muskusrat (Ondatra zibethicus) is een van de primaire doelsoorten binnen het LIFE RIPARIAS-beheidsproject. © USFWS / Wikimedia Commons

Datagebruik en normen De drie datasets zijn officially toegevoegd aan het publieke domein via een CC0-waiver. Dit betekent dat iedereen de data mag gebruiken, kopiëren en visualiseren. De data-eigenaars vragen wel om de algemene INBO-normen voor datagebruik te volgen, naar de originele datasets te linken en bij wetenschappelijk gebruik de juiste citatierichtlijnen toe te passen.

Heeft u vragen over deze data of wilt u laten weten hoe u de datasets gebruikt? Neem contact op via opendata@inbo.be of dien eventuele technische issues in via de respectievelijke GitHub-pagina's van de datasets.